Neden Sadece İnsan, Davranışlarından Sorumludur?

Canlılar Arasında Neden Sadece İnsan, Davranışlarından Sorumludur?

Canlılar arasında akıl ve özgür bir iradeye sahip tek varlık insandır. Allah insana akıl vermiş bununla berabere davranışlarında özgür bırakmıştır. Diğer varlıklarda ise akıl ve özgür irade yoktur.

İnsan sahip olduğu akıl sayesinde iyiyi kötüden doğruyu yanlıştan ayırt eder. Bununla beraber  Allah’u Teala gönderdiği peygamber ve ilahi kitaplarla insana rehberlik etmiştir. Din seçiminde insanı özgür ve serbest bırakmıştır. Bu konuda Bakara suresi 256. Ayetinde şöyle buyurmuştur: “Dinde zorlama yoktur. Artık doğrulukla eğrilik birbirinden ayrılmıştır...” Başka bir ayette ise  “Şüphesiz biz ona (doğru) yolu gösterdik. İster şükredici olsun ister nankör.” (İnsan Suresi 3)

İnsan sahip olduğu akıl, özgür irade ve güç ve imkanı ölçüsünde sorumlu tutulmuştur.  İnsana ait bu sorumluluk sınırları her insan için aynı değildir. Her kesin sorumluluğu gücünün sınırları iledir. Bu durum Kur’an-ı Kerim’de şu ayetle ifade edilmiştir. “Allah, hiç kimseye gücünün üstünde bir şey yüklemez. Her kesin kazandığı iyilik kendi yararına, kötülük de kendi zararınadır…”(Bakara Suresi 286)

Yüksel UÇAR